M贸wcy doskonali. Jak oni m贸wi膮?

Wa偶na jest pauza, retoryka, oratorskie umiej臋tno艣ci. Dobry m贸wca potrafi m贸wi膰 tak, 偶e ludzie chc膮 go s艂ucha膰. Jak oni to robi膮? Karolina Hytrek-Prosiecka i Jaros艂aw Ku藕niar, na przyk艂adzie najlepszych, omawiaj膮 m贸wc贸w doskona艂ych.

W najnowszym odcinku 鈥濨randbook鈥 pojawi膮 si臋 tak偶e przyk艂ady najlepszych przem贸wie艅 na 艣wiecie. Michelle Obama o prawach kobiet, Steve Jobs na uniwersytecie Stanforda, J.K Rowling o b艂臋dach w 偶yciu. S膮 tak偶e polskie w膮tki. Pos艂uchaj jak m贸wi膰, aby Ci臋 s艂uchano.

Czytaj wi臋cej
Udost臋pnij
https://voicehouse.co/odcinki/mowcy-doskonali-jak-oni-mowia/
KopiujSkopiowano

Transkrypcja

[00:01:00]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Najlepsi m贸wcy 艣wiata to wcale nie s膮 ci, kt贸rzy doskonale m贸wi膮 do kamery i mikrofonu. Wsp贸艂cze艣nie najdoskonalej z publiczno艣ci膮 radz膮 sobie ci, kt贸rzy maj膮 histori臋 do opowiedzenia, potrafi膮 siebie samego zamkn膮膰 w format story. Jak dba膰 o widz贸w? Jak dba膰 o ich zaanga偶owanie? O tym w najnowszym odcinku.

[00:01:28]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Masz swojego ulubionego cz艂owieka na 艣wiecie, kt贸ry jak wchodzi na m贸wnic臋 czy scen臋 TED-a i m贸wi, to my艣lisz sobie: "Kurcze, nie 艣miem mu przerywa膰..."?

[00:01:41]

K. HYTREK-PROSIECKA: Nie. Nikt mnie jako艣 szczeg贸lnie nie zwala z n贸g.

[00:01:48]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Chwali艂a艣 Donalda Tuska, 偶e potrafi ogarnia膰 s艂owa.

[00:01:50]

K. HYTREK-PROSIECKA: Tak. Uwa偶am, 偶e jest 艣wietnym m贸wc膮 – ale tak samo 艣wietnym m贸wc膮 jest Jaros艂aw Kaczy艅ski.

[00:01:57]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: M贸wca to jest ten, kt贸ry stoi i umiej臋tnie m贸wi, czy m贸wca to jest ten, kt贸ry oratorsko te偶 jest w stanie to tak ogarn膮膰, 偶e to ma sens i swoj膮 sztuk臋?

[00:02:05]

K. HYTREK-PROSIECKA: W艂a艣nie to chcia艂am powiedzie膰, bo pomys艂, kt贸ry nam si臋 zrodzi艂, by艂 te偶 nie bez przyczyny, dlatego 偶e za chwil臋 b臋d膮 si臋 odbywa膰 wszystkie wszelakie kongresy gospodarcze i tam ludzie spotykaj膮 si臋 albo s膮 keynote speakerami, wyst臋puj膮 w r贸偶nych panelach i czasami tak przynudzaj膮, 偶e wszyscy 艣pi膮 na tych panelach. Teraz w艂a艣nie pytanie: kim jest taki dobry m贸wca? Chcia艂abym, 偶eby艣my sobie to zdefiniowali, bo dla mnie to jest wielosk艂adnikowa definicja. Mo偶esz by膰 dobrym m贸wc膮, bo nauczy艂e艣 si臋 odpowiedniej intonacji, bo nauczy艂e艣 si臋 odpowiednio zawiesza膰 g艂os, stawia膰 kropki – wiele os贸b tego nie potrafi, po prostu jad膮 na jednym tonie. Dobry m贸wca to jest kto艣, kto po prostu si臋 z tym urodzi艂 – wychodzi, m贸wi i ludzie go s艂uchaj膮. Dobry m贸wca to jest kto艣, komu kto艣 napisa艂 艣wietne przem贸wienie, a on ma w sobie tyle charyzmy, 偶e przem贸wienie brzmi jakby m贸wi艂 z g艂臋bi serca. Dobry m贸wca to te偶 mo偶e by膰 kto艣, kto bardzo dobrze czyta – bo to te偶 jest umiej臋tno艣膰. Wi臋c definicji dobrego m贸wcy jest bardzo du偶o, natomiast moim zdaniem maj膮 jeden wsp贸lny mianownik – dobry m贸wca to jest kto艣, komu wierzysz, kiedy go s艂uchasz.

[00:03:38]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Wtedy m贸g艂by by膰 te偶 tylko dobrym manipulatorem.

[00:03:41]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ale to te偶 jest dobry m贸wca mimo wszystko.

[00:03:43]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak, to prawda. Wydaje mi si臋, 偶e jak popatrzymy sobie na to, co si臋 dzieje globalnie na 艣wiecie, to spor膮 robot臋 zrobi艂 tutaj TED, czyli "Ideas worth spreading". Oni zbudowali fajn膮 przestrze艅 dos艂own膮 i przeno艣n膮, kt贸ra zaprasza na scen臋 ludzi, kt贸rzy nie zawsze s膮 dobrymi m贸wcami, ale TED daje pewien szablon, pewien format i pewien styl, 偶e ci ludzie wiedz膮, 偶e maj膮 kilkana艣cie minut, a nie kilkadziesi膮t, 偶e musz膮 to dobrze przygotowa膰, 偶e te prezentacje b臋d膮 nagrane, wi臋c to musi by膰 tak偶e jaki艣 element show, kiedy wchodzimy na scen臋 itd. Niezale偶nie od tego, czy jeste艣 艣wietnym lekarzem ortoped膮, kt贸ry opowiada艂 o niezwyk艂ych operacjach, czy jeste艣 lekarzem, kt贸ry obci膮艂 wiele n贸g i r膮k u wysokog贸rskich wspinaczy, czy jeste艣 kim艣, kto co艣 wynalaz艂 - jak wchodzisz na scen臋 TED-a, to musisz by膰 dobrym storytellerem, czyli osob膮, kt贸ra ma pewn膮 histori臋, albo ma pewien produkt, my艣l, us艂ug臋. Sam w sobie mo偶e by膰 fajny, ale musia艂 wcze艣niej usi膮艣膰, roz艂o偶y膰 to sobie na czynniki pierwsze i napisa膰 swoj膮 histori臋. Z tym mam czasem du偶y problem. S膮 ludzie, kt贸rzy potrafi膮 gada膰 bez przerwy przez 2 godziny, ale na ko艅cu my艣lisz sobie: "Dobra, ale jaka jest jego historia? Dok膮d my ku*wa idziemy?". Wydaje mi si臋, 偶e dzisiaj u tych m贸wc贸w historia jest najwa偶niejsza. Ta historia mo偶e by膰 napisana przez ghostwritera czy copywritera, a potem potrzeba dobrego aktora do tego, 偶eby to 艣wietnie zagra艂. Ostatnio w jednym z podcast贸w, kt贸ry jest w og贸le przygotowywany przez profesora Stanfordu, kt贸ry skupia si臋 na dobrym m贸wieniu, zatytu艂owany "Think Fast, Talk Smart", jeden z go艣ci powiedzia艂, 偶e dla niego jednym z najlepszych m贸wc贸w i storyteller贸w na 艣wiecie jest Ronald Reagan. Wyst膮pienie, kt贸re on mia艂 pod Bram膮 Brandenbursk膮 w Berlinie, zosta艂o napisane, natomiast zosta艂o przez niego 艣wietnie odegrane.

[00:05:50]

K. HYTREK-PROSIECKA: Przynios艂am kolejn膮 ksi膮偶k臋, dzisiaj w og贸le p贸艂 mojej biblioteki przynios艂am.

[00:05:54]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Jak pi臋knie pozaznaczane.

[00:05:56]

K. HYTREK-PROSIECKA: Fantastyczne wydanie Polityki sprzed wielu lat, 4 tomy: „Wielkie mowy historii”. Mi臋dzy innymi zaznaczy艂am sobie te偶 Ronalda Reagana. Konstruowanie samej wypowiedzi te偶 jest szalenie istotne i pewnie wiele os贸b s艂ucha nas dla warsztatu, wi臋c my艣l臋, 偶e o tym te偶 troch臋 powiemy. „Ronald Reagan o imperium z艂a, brytyjska Izba Gmin, 8 czerwca 1983 rok”. Ja bardzo pa艅stwu polecam te ksi膮偶ki. Tom I: „Od Moj偶esza do Napoleona”, Tom II: „Od Lincolna do Stalina”, Tom III: „Od Hitlera do Eisenhowera” i Tom IV: „Od Kennedy’ego do Ratzingera”. Droga Polityko, je艣li s艂yszycie, przyda艂by si臋 Tom V, bo sporo nowych, ciekawych postaci na pewno by si臋 pojawi艂o. Je偶eli pa艅stwo chcieliby by膰 dobrymi rozm贸wcami, to ja jednak wychodz臋 z za艂o偶enia – to te偶 robi膮 najlepsi na 艣wiecie ghostwriterzy – 偶e nie ma w tym nic z艂ego, 偶eby czerpa膰 z najlepszych przyk艂ad贸w, je艣li chodzi o przem贸wienia.

[00:07:00]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Szczeg贸lnie, 偶e tutaj nak艂adaj膮 si臋 2 rzeczy. Jedna to jest twoja umiej臋tno艣膰 czysto technologiczna. Karolina m贸wi, 偶e nasi s艂uchacze zwracaj膮 uwag臋 na nasz warsztat i rzeczywi艣cie to bez zb臋dnej skromno艣ci mo偶emy powiedzie膰, 偶e poniewa偶 przepracowali艣my X lat w mediach, to cho膰by艣my nawet chcieli, to spieprzy膰 to b臋dzie trudno, a poziom polskich podcast贸w technicznie - ju偶 nawet nie m贸wi臋 o samym d藕wi臋ku i mikrofonie - ale o tym, 偶e kto艣 odzywa si臋, ale w finale albo nie ma nic do powiedzenia, albo nie potrafi nawet skleci膰 paru zda艅 i zada膰 pytania, to jest co艣 normalnego, wi臋c OK, tym mo偶emy wyr贸偶nia膰. Ale to jest tylko cz臋艣膰 tego wszystkiego, to jest technika, kt贸r膮 mo偶na wypracowa膰, je艣li si臋 chce i ma potrzeb臋. Drugie to jest w艂a艣nie meritum, o kt贸rym m贸wimy. Tak jak m贸wi Karolina: to s膮 mowy najcz臋艣ciej przygotowywane nie przez tego, kto w finale je prezentuje, tylko stoi za tym sztab. Jest taka pi臋kna scena w "House of Cards", 偶e zbudowali m贸wnic臋 w Gabinecie Owalnym, prezydent jest ubrany tak jak b臋dzie ubrany na wyst膮pieniu, jest 艣wiat艂o takie jak b臋dzie na wyst膮pieniu, s膮 promptery rozstawione tak jak b臋d膮 rozstawione na wyst膮pieniu, on ma kartk臋 na m贸wnicy i zaczyna m贸wi膰. Ca艂y sztab ludzi siedzi dooko艂a i przerywa mu dos艂ownie co s艂owo i cyzeluj膮: nie to s艂owo, wolniej, szybciej, intonacja. Wygl膮da to strasznie, ale jednocze艣nie je艣li jeste艣 prezydentem, albo masz naprawd臋 wa偶ny news do przekazania, to to jest jedyny spos贸b. 膯wiczenie i 膰wiczenie...

[00:08:47]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ja pracowa艂am te偶 z wieloma osobami pisz膮c przem贸wienia i 膰wicz膮c potem czytanie tych przem贸wie艅 czy te偶 m贸wienie, bo te偶 trzeba sobie uczciwie powiedzie膰, 偶e nie ka偶dy potrafi m贸wi膰. S膮 osoby, kt贸re musz膮 czyta膰, ale to czytanie jest wbrew pozorom du偶o wi臋ksz膮 sztuk膮 ni偶 m贸wienie.

[00:09:05]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Szczeg贸lnie z promptera, albo je艣li stoisz na scenie i masz te kartki gdzie艣.

[00:09:07]

K. HYTREK-PROSIECKA: Albo nie potrafisz czyta膰 z promptera – tak jak ja. Ja wol臋 m贸wi膰 z g艂owy, bo nie umiem czyta膰 po prostu. Przy czym te偶 zaznaczam cz臋sto, 偶e uczenie si臋 przem贸wienia na pami臋膰 niestety mo偶e wsadzi膰 pa艅stwa na min臋, bo wystarczy, 偶e zapomni si臋 jednego s艂owa, kt贸re daje flow danego zdania, i po prostu siada ca艂e przem贸wienie. Powiem ci, 偶e z tym jest du偶y problem u nas, 偶e m贸wcy nie maj膮 艣wiadomo艣ci, 偶e ich najlepsze przem贸wienia musz膮 by膰 po prostu prze膰wiczone – najlepsza improwizacja to jest improwizacja zaplanowana. Cz臋sto jest tak, 偶e m贸wca wchodzi na scen臋 na godzin臋 przed wyst膮pieniem, na 12 godzin przed wyst膮pieniem, a tak naprawd臋 to powinno by膰 minimum 2-3 dni przed wyst膮pieniem, on powinien by膰 katowany w pewnym sensie, a potem przed samym wyst膮pieniem powinien mie膰 relaks, powinien mie膰 czas na to, 偶eby to sobie pouk艂ada膰 w g艂owie.

[00:10:09]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Jak z matur膮.

[00:10:11]

K. HYTREK-PROSIECKA: Troch臋 tak. A u nas robi si臋 wszystko na ostatni膮 chwil臋.

[00:10:15]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Te偶 nie zawsze masz szans臋 wcze艣niej wej艣膰 do tej sali, w kt贸rej b臋dziesz mia艂a prezentacj臋.

[00:10:19]

K. HYTREK-PROSIECKA: To mo偶na zaaran偶owa膰 inne miejsce.

[00:10:22]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Karolina si臋gn臋艂a po wod臋... Miejcie obok siebie zawsze szklank臋 z wod膮 - 偶adnej kawy, herbaty czy soku. Je偶eli ta woda b臋dzie sta艂a w pobli偶u to super, bo zawsze mo偶ecie po ni膮 si臋gn膮膰 w momencie, w kt贸rym zapomnicie czego艣. Mo偶ecie zagra膰 szklank膮 pi臋kn膮 pauz臋, albo je偶eli zakrztusicie si臋 czym艣, dos艂ownie wam zaschnie w gardle, a najcz臋艣ciej z uwagi na stres tak si臋 dzieje, mo偶ecie j膮 wypi膰. Pami臋tajcie: nie haustem, nie nerwowo, bo si臋 zakrztusicie tak, 偶e nie b臋dzie kogo zbiera膰 ze sceny.

[00:10:57]

K. HYTREK-PROSIECKA: Najlepiej jeszcze to okrasi膰 jakim艣 偶arcikiem, 偶e ci臋偶ko to prze艂kn膮膰, ale…

[00:11:02]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Jak si臋 uda. Wracaj膮c do tego miejsca, w kt贸rym si臋 dzieje. Wspomina艂em o warsztacie, kt贸ry jest cholernie wa偶ny, ale nie jedynym. Miejsce, w kt贸rym wyst臋pujecie jest wa偶ne, dlatego 偶e je偶eli to jest jaka艣 du偶a konferencja i wy wchodzicie jako kto艣 w kolejno艣ci, to warto by膰 tam wcze艣niej, zobaczy膰 jak s膮 rozstawione fotele, zobaczy膰 jacy ludzie s膮 przed wami i po was, bo by膰 mo偶e warto b臋dzie nawi膮za膰 do czego艣, co s艂yszeli wszyscy wcze艣niej, albo co us艂ysz膮 za chwil臋, warto zobaczy膰 jak rozstawione s膮 艣wiat艂a, warto zobaczy膰 co b臋dziecie widzieli, kiedy staniecie na scenie. Wi臋c czasami ten moment, gdy kto艣 przychodzi i m贸wi: "Wejd臋, wyjd臋 i dzi臋kuj臋 do widzenia"... Prze偶y艂em to kiedy艣 prowadz膮c tak膮 du偶膮 gal臋 w Teatrze Wielkim. By艂o 2 bohater贸w na scenie: jeden to by艂 prezes ogromnej telekomunikacyjnej firmy w Polsce, a drugi by艂 jednym z najwa偶niejszych dyrektor贸w Facebooka w Europie. Panowie przyszli na pr贸b臋 i m贸wi臋 do tego prezesa polskiej firmy: "Mam jakie艣 do艣wiadczenie, czy pan potrzebuje jakiego艣 wsparcia, podpowiedzi?". "Nie, ja sobie to 膰wiczy艂em, to b臋d膮 2 minuty 40 sekund - tyle mi wychodzi艂o przed lustrem w toalecie". M贸wi臋: "Super, bardzo kr贸tkie wyst膮pienie, ale ludzie takie lubi膮". Pan z Facebooka w tym samym czasie u艣miechni臋ty, otwarty, zadowolony m贸wi: "Super, dobrze si臋 tu czuj臋". Jest wiecz贸r, jest ju偶 gala i nagle okazuje si臋, 偶e 艣wiat艂a wygl膮daj膮 zupe艂nie inaczej, wal膮 w oczy itd. Z 2 minut 40 sekund przy lustrze w toalecie wysz艂o prawie 13 minut. Mia艂em takie poczucie, 偶e pan prezes du偶ej telekomunikacyjnej firmy, mimo 偶e 膰wiczy艂, to za ka偶dym razem kiedy co艣 sko艅czy艂 na scenie, nie by艂 z tego zadowolony, wi臋c wraca艂 do tego, my艣l膮c, 偶e nikt nie zauwa偶y, bo chcia艂 lepsz膮 puent臋. I jeszcze raz, i jeszcze raz - wyd艂u偶a艂 tak t臋 puent臋, 偶e to bola艂o. W tym samym czasie pan dyrektor Facebooka z Londynu by艂 na scenie jak u siebie, czu艂 si臋 doskonale, czarowa艂 wszystkich, opowiada艂 o tym, 偶e Facebook to jest tak zajebiste narz臋dzie, kt贸re w og贸le nie chce naszych danych, nie chce naszych pieni臋dzy - ono po prostu ma 艂膮czy膰 ludzi.

[00:13:12]

K. HYTREK-PROSIECKA: I ty mu wierzy艂e艣. To jest w艂a艣nie ta definicja m贸wcy.

[00:13:13]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Wszyscy mu wierzyli, wszyscy mieli ochot臋 wsta膰 i da膰 mu brawa. W tej prezentacji - bo to te偶 dzisiaj jest wa偶ne - wcale nie mia艂 B贸g wie ilu s艂贸w za swoimi plecami, tylko kilka zdj臋膰, kt贸re idealnie pasowa艂y do momentu, o kt贸rym on m贸wi艂.

[00:13:27]

K. HYTREK-PROSIECKA: Jeden element to s膮 PR-owcy w Polsce. Ja szkol膮c zarz膮dy czy np. wyst膮pienia ludzi na radach nadzorczych itd., zauwa偶y艂am bardzo cz臋sto powtarzaj膮cy si臋 schemat: „Bo nasza pani od PR-u powiedzia艂a, 偶e ja musz臋 to przemyci膰”.

[00:13:45]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. Przemyci膰 i to najlepiej tak, jak ona to napisa艂a.

[00:13:48]

K. HYTREK-PROSIECKA: „Wie pani, ja musz臋 to przemyci膰”. Ja m贸wi臋: „A co si臋 stanie, jak pan tego nie powie?”.

[00:13:52]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ona b臋dzie z艂a.

[00:13:53]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ot贸偶 to. Oczywi艣cie PR-owcy s膮 od tego, 偶eby przemyci膰 jakie艣 elementy do przem贸wienia, ale one musz膮 by膰 tak sprytnie wbudowane, 偶eby ten prezes nie by艂 zafiksowany, 偶e on musi to powiedzie膰, tylko u niego to powinno naturalnie przyj艣膰.

[00:14:13]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Symbolicznie m贸wi膮c - nie wiem, czy s艂uchacze widzieli wczoraj jeden z odcink贸w Tour de Pologne - nasz wsp贸lny przyjaciel Rafa艂 Hirsch zrobi艂 takie pi臋kne zdj臋cie pokazuj膮ce, jak w jednym z uj臋膰 tego Tour de Pologne wida膰 ze 艣mig艂owca balony Drutexu, ogromne p艂achty logotyp贸w na pi臋knej polanie w Bieszczadach, po prostu zniszczonej, dlatego 偶e wida膰 pi臋kne Lotto, pi臋knego Carrefoura, pi臋kny Drutex i pi臋kne co艣 jeszcze. I to zas艂ania wszystko. To jest ten ekwiwalent reklamowy. Mam wra偶enie, 偶e coraz wi臋cej ludzi tego nie znosi. Je艣li chcesz co艣 czule i sprytnie przemyci膰, to nie mo偶esz robi膰 tego 艂omem czy m艂otkiem. Albo uznajesz, 偶e twoi widzowie s膮 inteligentni i rozumiej膮, kiedy pu艣cisz oko, powiesz, zwr贸cisz na co艣 uwag臋, albo traktujesz ich jak idiot贸w i musisz im to wy艂o偶y膰 kawa na 艂aw臋, tak, 偶eby oni zobaczyli to, czego by膰 mo偶e wcale nie powiniene艣 im t艂umaczy膰.

[00:15:17]

K. HYTREK-PROSIECKA: Za艂贸偶my, 偶e masz kilku m贸wc贸w w swoim zespole, bo organizujesz konferencj臋, na kt贸rej b臋dzie m贸wi艂o 6 os贸b, i istnieje ryzyko, 偶e nast膮pi odchylenie od tematu, bo m贸wcy s膮 jacy s膮. Masz super eksperta, kt贸ry musi wyst膮pi膰. Podoba艂o mi si臋 co艣, co robi艂o kiedy艣 Prawo i Sprawiedliwo艣膰 na swoich konferencjach prasowych, czyli m贸wnica by艂a opatrzona has艂em przewodnim danej konferencji, np. „500 plus”, „rodzina”, „dom”, „wie艣”. To jest te偶 co艣, co powoduje, 偶e masz wsp贸lny mianownik na danej konferencji i jednocze艣nie w taki bardzo, mimo 偶e z du偶膮 ekspozycj膮, subtelny spos贸b zwracasz uwag臋 o czym my dzisiaj m贸wimy. Innymi s艂owy taki odbiorca pod艣wiadomie podci膮ga ka偶de s艂owo pod ten widoczny wsp贸lny mianownik – nawet je艣li ono jest nie na temat. 呕yjemy znowu w czasach piktogram贸w.

[00:16:21]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. Ale pami臋tajmy, 偶e m贸wimy dzisiaj o zajebistych m贸wcach, czyli tych, kt贸rzy niezale偶nie od tego co maj膮 napisane, na m贸wnicy i tak robi膮 swoj膮 robot臋.

[00:16:29]

K. HYTREK-PROSIECKA: Jeszcze jeden element, kt贸ry chcia艂abym tutaj podkre艣li膰. Powiedzia艂e艣 o panu z Facebooka, kt贸ry mia艂 5 obrazk贸w. Koszmarny grzech m贸wc贸w w Polsce, g艂贸wnie biznesowych, ale te偶 i prawnik贸w – o kt贸rych mam nadziej臋, 偶e porozmawiamy w swoim czasie, w osobnym odcinku – czyli na prezentacji maj膮 napisane dok艂adnie to samo, co m贸wi膮, maj膮 tego nawalone tyle, 偶e sami nie s膮 w stanie odczyta膰 co jest napisane. Kolejny koszmarny b贸l m贸wc贸w: mo偶esz by膰 nawet fantastycznym m贸wc膮, ale je偶eli masz za sob膮 prezentacj臋, na kt贸rej jest nawalone wszystkiego, to nikt nie b臋dzie ciebie s艂ucha艂, bo b臋d膮 starali si臋 odczyta膰 to, co ty masz na tej prezentacji.

[00:17:18]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. 艢wi臋tej pami臋ci nieod偶a艂owany Jobs m贸wi艂, 偶e je偶eli kto艣 chce od niego Keynote'a, to on m贸wi "nie", bo po to przychodzi do kogo艣, 偶eby si臋 z nim spotka膰, 偶eby ta osoba skupia艂a si臋 na nim, a nie na prezentacji. St膮d w艂a艣nie 5 zdj臋膰 pana z Facebooka, dlatego 偶e one maj膮 tylko co艣 uzupe艂nia膰. Nawet nie musisz si臋 do nich odnosi膰, chyba 偶e s膮 prze艂omowe i warto by艂oby zrobi膰 wtedy pauz臋, ale to nie mo偶e by膰 co艣, co dopowiada i nie jest tym samym, co m贸wisz.

[00:17:50]

K. HYTREK-PROSIECKA: To jest dosy膰 zabawne, bo ja oczywi艣cie robi臋 prezentacje ofertuj膮c co艣, ale w momencie kiedy jestem prelegentem na jakiej艣 konferencji, zawsze dostaj臋 pytania: „Czy b臋dziemy mogli wys艂a膰 pani prezentacj臋 naszym s艂uchaczom?”. Ja m贸wi臋: „Tak, ale ona zawiera same obrazki”. „Ale jak to obrazki?”. Ja przychodz臋 po to, 偶eby oni us艂yszeli, co ja m贸wi臋 i 偶eby艣my wsp贸艂pracowali warsztatowo – nienawidz臋 robi膰 wyk艂ad贸w – a nie po to, 偶eby oni czytali moj膮 prezentacj臋, bo przeczyta膰 to oni sobie mog膮 tysi膮ce rzeczy w ksi膮偶kach, a oni oczekuj膮 praktyki.

[00:18:25]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Masz takie poczucie, 偶e w Polsce jeste艣my daleko od tego, jak wygl膮da 艂adne m贸wienie po angielsku np. w Stanach? 呕e m贸wcy ameryka艅scy s膮 lepsi ni偶 m贸wcy europejscy?

[00:18:37]

K. HYTREK-PROSIECKA: Bezwzgl臋dnie. Zesz艂abym bardzo nisko: w szko艂ach nie uczy si臋 m贸wienia. W szko艂ach uczy si臋 dukania – je偶eli si臋 w og贸le czegokolwiek uczy. Nie uczy si臋 dba艂o艣ci o j臋zyk. Oczywi艣cie kwestia tego, 偶e m艂odzie偶 w tej chwili bardzo ma艂o czyta, co powoduje, 偶e niekoniecznie wzbogaca ten sw贸j j臋zyk.

[00:19:00]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ale paradoksalnie bardzo du偶o ogl膮da. Gdyby wersja cho膰by tiktokowa uczy艂a ich fajnego wyst臋powania... TikTok cholerny czy Instagram to jest te偶 public speaking - nagrywasz 15 sekund i musisz zrobi膰 to tak, 偶eby si臋 przebi艂o.

[00:19:16]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ile razy ja widzia艂am jakich艣 偶a艂osnych celebryt贸w, kt贸rzy robi膮 takie b艂臋dy j臋zykowe – cz臋sto w tre艣ciach sponsorowanych – 偶e ja 艂api臋 si臋 za g艂ow臋. Wi臋c w szko艂ach si臋 tego nie uczy, ale te偶 nie uczy si臋 dykcji – a to jest bardzo istotne. Potem masz ludzi, kt贸rzy m贸wi膮 „om” na ko艅cu, zjadaj膮 ko艅c贸wki…

[00:19:43]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Olga, to nie o tobie.

[00:19:44]

K. HYTREK-PROSIECKA: Olga m贸wi „om”?

[00:19:45]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Bardzo.

[00:19:48]

K. HYTREK-PROSIECKA: Olga, mamy jutro lekcj臋, to zrobimy p贸艂 angielskiego, p贸艂 polskiego. Wi臋c zjadaj膮 ko艅c贸wki, m贸wi膮 bardzo niedbale, m贸wi膮 „pieni膮偶ki”, „na parkecie” itd… Ja nie jestem purystk膮 j臋zykow膮, oczywi艣cie te偶 pope艂niam b艂臋dy j臋zykowe, natomiast s膮 takie momenty, w kt贸rych dostaj臋 g臋siej sk贸rki, bo nie jestem w stanie tego s艂ucha膰. Zobacz, 偶e ju偶 na etapie szko艂y nie kszta艂ci si臋 w tych m艂odych ludziach umiej臋tno艣ci m贸wienia. W Stanach tak. Ja kiedy艣 by艂am na stypendium Departamentu Stanu i tam mieli艣my odwiedziny w szko艂ach r贸偶nych dzieciak贸w, kt贸re mia艂y lekcje przedsi臋biorczo艣ci. One oczywi艣cie w domach przygotowywa艂y swoje biznesplany i one musia艂y to przedstawi膰, zrobi膰 prezentacj臋, podzieli膰 si臋 rolami, opowiedzie膰 o tym w spos贸b 艂adny i ciekawy – po prostu sprzeda膰.

[00:20:43]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: To jest du偶y problem w og贸le. Pami臋tam czasy SWPS-u i zaj臋膰 ze studentami, kiedy m贸wi艂e艣 im: "Dobrze, 偶e chcesz by膰 dziennikarzem, trzymam kciuki za twoje marzenie, 偶eby艣 poprowadzi艂 Fakty, 偶e twoim najwi臋kszym problemem dzisiaj to jest lewy czy prawy profil, ale to jest zupe艂nie nieistotne, bo tw贸j background jest tak daleki od tego, 偶eby usi膮艣膰 o tej 19:00 i swoje zrobi膰, 偶e po prostu skup si臋 na pracy u podstaw". Ten moment, w kt贸rym ludzie my艣l膮 sobie, 偶e przecie偶 ten zajebisty gamer ma tylu followers贸w, a przecie偶 sepleni, ta pani aktorka w sumie si臋 nie ogarnia i ma tylu fajnych fan贸w, ten pan... To jest takie r贸wnanie zawsze do s艂abszych. Ale moment, w kt贸rym musisz wej艣膰 i sprzeda膰 siebie, swoj膮 ide臋, sw贸j biznes, sw贸j pomys艂, to jest co艣 takiego, 偶e przemy艣la艂e艣 to, przygotowa艂e艣 si臋, przetrawi艂e艣 i wiesz, 偶e ty nie masz B贸g wie ilu minut, to jest czasami tyle, ile jedzie winda. Pami臋tam kiedy艣 kto艣 z Borysem Szycem nas poprosi艂, 偶eby艣my przygotowali grup臋 dziewczyn, kt贸ra lecia艂a do Londynu na pitch swoich biznes贸w. Dziewczyny mia艂y swoje biznesy ju偶 rozwini臋te i to nie by艂a pierwsza runda finansowania, tylko troch臋 dalej, i one by艂y obra偶one, 偶e to b臋dzie tylko 60 sekund. Wi臋c m贸wimy: "Popr贸bujmy". Zbudowali艣my takie niby jury, usiedli艣my tam, i ka偶da z nich tak mniej wi臋cej po 20-paru sekundach m贸wi艂a: "What else?". Czyli zupe艂nie nie przemy艣la艂a sobie tego, co chce powiedzie膰, ca艂y czas to by艂o my艣lenie: "Cholera, 60 sekund, ile ja zmieszcz臋 slajd贸w?". Nie, 偶adnego - po prostu opowiedz why, what i how. To jest ten moment, w kt贸rym rzeczywi艣cie warto sobie to przemy艣le膰. My klient贸w Voice House wysy艂amy do logopedy, bo jednak o ile kamera, kiedy wida膰 ci臋 i s艂ycha膰, pozwala ukry膰 pewne niedoskona艂o艣ci j臋zykowe, to w studiu podcastowym, cholera, trudno. L膮dujemy u Mai, naszej kochanej logopedki, i oni si臋 dziwi膮 temu, 偶e ona np. chwali ich wymow臋, ale m贸wi, 偶e problemy s膮 zupe艂nie w czym艣 innym: w nierozgrzanej buzi, w niewyregulowanym oddechu... My艣lisz sobie: "Ile to potrwa? Czy to b臋dzie psychoterapia trwaj膮ca ca艂e lata?".

[00:22:55]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ale to jest troch臋 psychoterapia.

[00:22:57]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak, tylko w艂a艣nie zanim zaczniesz gada膰, to musisz si臋 nauczy膰 oddycha膰. Pami臋tam szko艂臋 na Miodowej w Warszawie - na pierwszym roku to oni tylko oddychaj膮.

[00:23:06]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ja robi膮c szkolenia nigdy nie zaczynam bez 2 etap贸w. Pierwszy to jest etap rozlu藕nienia. Tu powiem ciekawostk臋: ja wykorzystuj臋 膰wiczenia rozlu藕niaj膮ce, kt贸rych nauczono mnie m.in. w szpitalu onkologicznym. One s膮 bardzo 艣mieszne, bo ludzie robi膮 r贸偶ne dziwne rzeczy, to te偶 pozwala fajnie rozlu藕ni膰 grup臋, bo prezes tak samo g艂upio wygl膮da jak pani asystentka. Druga rzecz to w艂a艣nie oddychanie, kt贸rego nauczy艂am si臋 w TVN, bo to te偶 nie jest tak, 偶e ja przysz艂am pracowa膰 do telewizji i wszystko potrafi艂am. Ja mam bardzo piskliwy g艂os naturalnie i Kasia Szczepa艅ska, z kt贸r膮 ja pracowa艂am, wcze艣niej by艂 jeszcze taki pan profesor – oni uczyli mnie oddycha膰 na antenie.

[00:23:59]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ja zasysa艂em g艂o艣no powietrze. W Programie 3 Polskiego Radia panie realizatorki cudowne, Basia G艂uszczak i p贸藕niej kolejne, one mnie nienawidzi艂y za to.

[00:24:12]

K. HYTREK-PROSIECKA: Wiesz, nie by艂e艣 tego 艣wiadom. Ja te偶 do pewnego momentu nie by艂am 艣wiadoma, 偶e mam a偶 tak piskliwy g艂os. W ko艅cu kto艣 mi to powiedzia艂 i oczywi艣cie zrobi艂am krok wstecz, bo mnie to przerazi艂o. Wyobra偶am sobie, 偶e ludzie, kt贸rych szkolimy, te偶 s膮 przera偶eni na sw贸j spos贸b i tacy troch臋 zdeprymowani tym, 偶e kto艣 im wytyka te b艂臋dy, ale to jest szalenie istotne. To jest warunek sine qua non do tego, 偶eby zacz膮膰 pracowa膰 nad sob膮. Mnie nauczono obni偶a膰 g艂os – ale i tak mia艂am zawsze stres na antenie.

[00:24:42]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ja go nawet piel臋gnuj臋, bo bez niego jeste艣 sko艅czony.

[00:24:44]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ot贸偶 to. Jak masz stres, to ta przepona zupe艂nie inaczej pracuje, 艣ciskasz gard艂o i automatycznie zaczynasz wy偶ej m贸wi膰.

[00:24:52]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Jak stoisz, to te偶 przepona ma wi臋cej szans na to, 偶eby oddycha膰, ale jak siedzisz, to j膮 si艂膮 rzeczy zgniatasz, wi臋c te偶 musisz inaczej usi膮艣膰.

[00:25:00]

K. HYTREK-PROSIECKA: Trzeba si臋 tego nauczy膰. Cz臋sto jest tak, 偶e ludzie cz臋sto chc膮 od razu przej艣膰 do 膰wicze艅.

[00:25:09]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Jak nie ma parteru, to nie b臋dzie pierwszego pi臋tra.

[00:25:10]

K. HYTREK-PROSIECKA: Oczywi艣cie. Jak wsiadasz do samochodu, to musisz si臋 najpierw nauczy膰 zmienia膰 biegi – bez tego nie ruszysz.

[00:25:16]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: W aucie si臋 zmienia biegi?

[00:25:17]

K. HYTREK-PROSIECKA: W艂a艣nie m贸wi臋. Tacy wa偶ni redaktorzy jak ty pewnie maj膮 ludzi od zmieniania bieg贸w.

[00:25:25]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ja siedz臋 na tylnym siedzeniu i w og贸le nie wiem, 偶e trzeba zmienia膰 biegi.

[00:25:28]

K. HYTREK-PROSIECKA: Wi臋c trzeba si臋 nauczy膰 tych fundament贸w i od tego trzeba w og贸le zacz膮膰 prac臋 z dobrym m贸wc膮.

[00:25:33]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Przygotowali艣my sobie kilka takich wyst膮pie艅, kt贸re chcieliby艣my wam te偶 we fragmentach puszcza膰. To jest fragment wyst膮pienia cz艂owieka, kt贸ry - odk艂adaj膮c na bok sympatie i antypatie polityczne - po prostu ma j臋zyk w g臋bie i potrafi go u偶ywa膰. Nazywa si臋 Donald Tusk.


„Kilka miesi臋cy temu Wirtualna Polska – to by艂o przed moim powrotem do polskiej polityki – zwr贸ci艂a si臋 do mnie z pytaniem o powody przepisania maj膮tku na moj膮 偶on臋 Gosi臋. Tak, podj臋li艣my tak膮 decyzj臋 kilka lat temu. Rodzina i moja 偶ona Gosia odczuwali zagro偶enie zwi膮zane z nieustaj膮c膮 nagonk膮 i zorganizowanym polowaniem na mnie z powod贸w politycznych przez PiS i rz膮d PiS-u. Absolutnie rozumia艂em to poczucie zagro偶enia. Jedyn膮 intencj膮 tej decyzji by艂o bezpiecze艅stwo mojej rodziny”.

[00:26:29]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: M贸wili艣my z Karolin膮, 偶e na polskim rynku, tych, kt贸rzy potrafi膮 ogarnia膰 j臋zyk polski i potrafi膮 ogarnia膰 narracj臋, pewnie kilku by si臋 znalaz艂o, w biznesie te偶. Natomiast wszystko co dobre idzie do nas ze Stan贸w Zjednoczonych. M贸wili艣my, 偶e u nich w szkole ju偶 si臋 uczy w og贸le 偶ycia z m贸wnic膮. W Polsce na maturze czasem masz szans臋 co艣 zrobi膰, ale to jest 15 minut w takim stresie, 偶e w og贸le jest to zawsze do bani, ale to jest jedyny moment, kiedy co艣 sprzedajesz - w tym przypadku swoj膮 wiedz臋 czy siebie.

[00:27:00]

K. HYTREK-PROSIECKA: Mo偶e egzaminy ustne na studiach?

[00:27:02]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: P贸藕niej na studiach ju偶 tak, ale to te偶 jest ten moment, kiedy jeste艣 jakie艣 5 lat sp贸藕niony do nauki. Masz takich Amerykan贸w, kt贸rzy pracuj膮 publicznie inaczej, j臋zyk angielski te偶 jest bardziej plastyczny, inaczej wyra偶a emocje, jest taki podzielny, wi臋c mo偶na 艂adnie stawia膰 kropeczki... Chcieliby艣my zas艂ucha膰 si臋 za chwil臋 w Michelle Obamie. My艣l臋, 偶e w og贸le Obamowie jako tacy s膮 艣wietni.

[00:27:30]

K. HYTREK-PROSIECKA: Jarek, to jest najlepsza szko艂a prawa, czyli umiej臋tno艣ci m贸wienia. Tego si臋 uczy prawnik贸w. Ja sko艅czy艂am prawo na Uniwersytecie Jagiello艅skim, fantastyczna szko艂a, ale nas nikt nie uczy艂 m贸wienia. Pami臋tam, 偶e na jednym z egzamin贸w, na kt贸ry nie za dobrze by艂am przygotowana, postanowi艂am troch臋 zagra膰 w艂a艣nie swoj膮 umiej臋tno艣ci膮 m贸wienia. I pan profesor, kt贸ry mnie egzaminowa艂, powiedzia艂 wtedy: „Widz臋, ale m贸wi pani tak, 偶e na sali s膮dowej by mnie pani przekona艂a, dlatego dam pani 5”. Ja mam to w sobie, poza tym ja jestem gadatliw膮 osob膮 z natury, ale prawnik贸w si臋 tego nie uczy. A w Stanach…

[00:28:22]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ale jak mo偶na nie uczy膰 tego prawnik贸w?

[00:28:23]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ja nigdy w 偶yciu nie mia艂am 偶adnych zaj臋膰 z m贸wienia.

[00:28:24]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Nawet jak poogl膮dasz cholernych Suits贸w, to cho膰by艣 nie wiem jak nie chcia艂a, to si臋 nauczysz. Wychodzisz i musisz korzysta膰 z argument贸w, albo takich sztuczek retorycznych, 偶e nawet je偶eli wiesz, 偶e zabi艂, to oni powiedz膮 "niewinny".

[00:28:42]

K. HYTREK-PROSIECKA: Je偶eli s艂ucha nas jaki艣 prawnik, kt贸rego uczono na studiach wyst膮pie艅 publicznych, b艂agam napiszcie do mnie na Twitterze, LinkedIn czy Facebooku, bo ja bym chcia艂a us艂ysze膰, jak to wygl膮da艂o w praktyce. To jest w艂a艣nie Michelle i Barack Obama.

[00:29:04]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Na razie sama Michelle. Barack niech sobie szaleje z Bruce'em Springsteenem w podcastach, a Michelle Obama wychodzi na m贸wnic臋 i opowiada tak...


„These issues aren’t settled. These freedoms that we take for granted aren’t guaranteed in stone and they certainly didn’t just come down to us as a gift from the heavens. These rights were secured through long, hard battles waged by women and men who marched and protested and made their voices heard in courtrooms, boardrooms and voting booths and the halls of Congress”.

[00:29:48]

K. HYTREK-PROSIECKA: Pu艣ci艂e艣 Michelle Obam臋… Chcia艂am ci te偶 opowiedzie膰 o ciekawej historii, kt贸rej do艣wiadczy艂am osobi艣cie. By艂am kiedy艣 na wyst膮pieniu Hillary Clinton, kt贸ra walczy艂a o prezydentur臋, widzia艂am j膮 na 偶ywo i to jest dla mnie m贸wca, kt贸ry jest wy膰wiczony. Dla mnie to by艂o czytelne – dla cz艂owieka pracuj膮cego w telewizji i ucz膮cego.

[00:30:08]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Czytelne, 偶e ona to 膰wiczy艂a?

[00:30:09]

K. HYTREK-PROSIECKA: Tak. Ja widzia艂am, 偶e to nie by艂a jej natura, ona nie mia艂a tej swobody, kt贸r膮 maj膮 Obamowie, ale tam nie by艂o przestrzeni na pomy艂k臋, tam ka偶dy krok, ka偶dy ruch, ka偶de spojrzenie, ka偶dy gest by艂y perfekcyjnie zaplanowane. Ja obserwowa艂am to oczywi艣cie pod zupe艂nie innym k膮tem ni偶 inni odbiorcy na tej sali, czyli jej potencjalni wyborcy. Nieprawdopodobny warsztat nawet dla takich ludzi jak ty i ja. Ale ci ludzie jej wierzyli. Osoba, kt贸ra by膰 mo偶e wcale nie jest stworzona do wyst膮pie艅 publicznych, je偶eli ma dobrego mentora i dobrego trenera, jest w stanie zrobi膰 wszystko.

[00:30:53]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Musi. Jeste艣my w roku 2021, kiedy przez ca艂y 2020 wszyscy testowali si臋 jako ho艣ci, ka偶dy musia艂 wej艣膰 w rol臋 wyst臋puj膮cego. My m贸wimy tu wielkich scenach, padaj膮 wielkie nazwiska, ale tak naprawd臋 ka偶dy z nas odkrywaj膮cy kamerk臋 w komputerze czy u偶ywaj膮cy TikToka, ale tak, 偶e wida膰 nasz膮 g臋b臋 i co艣 publicznie do kogo艣 m贸wimy - to jest publiczny wyst臋p.

[00:31:18]

K. HYTREK-PROSIECKA: Bardzo du偶e by艂o zapotrzebowanie na szkolenia takich os贸b, poniewa偶 okazywa艂o si臋 nagle, 偶e t臋 kamerk臋 naprawd臋 trzeba otworzy膰, 偶e nie mo偶na jej zamkn膮膰, a nagle s艂ucha艂o ci臋 np. tysi膮ce twoich pracownik贸w, co nie zdarza艂o si臋 przez ostatni膮 dekad臋.

[00:31:33]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Problem polega艂 na tym, 偶e lekcewa偶ymy sobie takie rzeczy, bo przecie偶 po co mieliby艣my si臋 tym przejmowa膰? - to jest tylko kamerka w komputerze. Nie ma znaczenia, czy to jest komputer, telefon czy du偶a telewizja. S艂ucha艂em ostatnio - zreszt膮 w tym samym secie podcast贸w ze Stanfordu o komunikacji - jednego z wyk艂adowc贸w, autora ksi膮偶ki zahaczaj膮cej o komunikacj臋. Pad艂o pytanie: "Jak ty sobie radzi艂e艣 z tym 艣wiatem zamkni臋tym?", a on odpowiedzia艂: "呕eby czu膰 powag臋 sytuacji, 偶eby przypilnowa膰 swojego brandu - jestem wyk艂adowc膮, autorem ksi膮偶ek, sprzedaj臋 swoje szkolenia - ja zbudowa艂em sobie w domu studio, tak, 偶eby si臋 poczu膰 jak w telewizji. Oczywi艣cie nie by艂o to studio telewizyjne, ale zadba艂em o t艂o, o 艣wiat艂o, mikrofon, kamer臋 i to mi te偶 dodawa艂o zupe艂nie innego poczucia siebie i swojej energii".

[00:32:27]

K. HYTREK-PROSIECKA: Bo to ju偶 nie jest ta 艂azienka, to lustro w 艂azience.

[00:32:30]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Te偶 widz臋 tak膮 du偶膮 r贸偶nic臋, nawet kiedy ostatnio Bartek Pucek z naszego podcastu Technologicznie by艂 w Szwecji. Tam go 偶ycie zatrzyma艂o, ja by艂em tu i nagrywali艣my audycj臋, Bartek dogrywa艂 pewne rzeczy do swojego super mikrofonu - nawet takiego samego jaki mamy w studiu - ale w pokoju hotelowym to jest zupe艂nie energia, nie wytworzysz tego w sobie. Musisz o tym pami臋ta膰, 偶e kto艣 tego b臋dzie s艂ucha艂 - to jest podcast, to jest wyst膮pienie, wi臋c ci ludzie maj膮 da膰 si臋 porwa膰. Je偶eli ty sam nie dajesz szansy innym, 偶eby ich porwa艂o, to to w og贸le nie ma sensu. Jak sam nie czujesz emocji, nie pokazujesz tej emocji, nie 偶yjesz tym, co m贸wisz - to jeste艣 w dupie.

[00:33:09]

K. HYTREK-PROSIECKA: Tak jest. Najlepszym przyk艂adem znowu s膮 dziennikarze, bo dobrze wiesz, 偶e nieraz przychodzi艂o nam nagrywa膰 offy pod ko艂dr膮 w pokoju hotelowym czy na lotnisku przy ta艣mie baga偶owej – by艂o tysi膮ce dziwnych okoliczno艣ci. Chyba najdziwniejsze miejsce w jakim nagrywa艂am offa, to by艂a huta stali w Czarnog贸rze, wi臋c to te偶 si臋 zdarza. Okoliczno艣ci nie powinny decydowa膰 o jako艣ci tego, co m贸wisz i jak m贸wisz.

[00:33:37]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. "Co" i "jak" na ko艅cu jest tak samo wa偶ne. Gdybym mia艂 wybra膰 jedn膮 najwa偶niejsz膮 rzecz przy okazji wyst膮pienia publicznego czy w og贸le mowy jakiejkolwiek - to sens wygrywa, bo mo偶ecie czasem sepleni膰, mo偶ecie mie膰 problemy z "r" jak Tusk, mo偶ecie czasem by膰 bardziej zestresowani, ale je偶eli wasza historia b臋dzie porywaj膮ca, to nikt nie b臋dzie zwraca艂 na to uwagi. Wszystko jest do wytrenowania. W Polsce najwi臋kszy problem mamy z tre艣ci膮. Gdybym by艂 firm膮 ceramiczn膮, kt贸ra sprzedaje kubki, i wiem, 偶e konkurencja jest spora, to ja musz臋 pomy艣le膰 w jaki spos贸b ja o tym moim kubku opowiem, o sobie, o mojej firmie, 偶eby to by艂o porywaj膮ce.

[00:34:30]

K. HYTREK-PROSIECKA: Jarek, ile razy zadaje si臋 pytanie: „Ale co pa艅stwo chc膮 powiedzie膰?”. I jest cisza…

[00:34:35]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. Najgorzej jak si臋 to s艂yszy po 45 minutach.

[00:34:40]

K. HYTREK-PROSIECKA: Nawet nie o to chodzi, tylko kto艣 ci臋 prosi o przygotowanie przem贸wienia, strategii komunikacji czy czegokolwiek i pytanie brzmi: „Ale co pa艅stwo chc膮 powiedzie膰?” – i nagle jest albo ca艂a litania tego, co chc膮 powiedzie膰, co oznacza, 偶e nie wiedz膮, co chc膮 powiedzie膰, albo jest milczenie. To si臋 naprawd臋 zdarza bardzo cz臋sto, a tymczasem dobre mowy zawieraj膮 si臋 w tym jednym przewijaj膮cym si臋 Leitmotivie. Tylko wtedy one rzeczywi艣cie pozostaj膮 w historii i mog膮 by膰 zebrane w takich super wydaniach. Ja nawet sobie to otworzy艂am: „Ronald Reagan o imperium z艂a”, „Abraham Lincoln o domu podzielonym” – to s膮 sformu艂owania, kt贸re przesz艂y do historii. „Opozycja totalna” – ja na przyk艂ad bardzo lubi臋 to sformu艂owanie Grzegorza Schetyny.

[00:35:42]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Chocia偶 nie jest najlepszym m贸wc膮. Wracaj膮c do tego, o czym Karolina wspomina艂a... Szanowni PR-owcy i marketingowcy, nie r贸bcie krzywdy swoim liderom, kt贸rzy maj膮 wyst膮pi膰. Dajcie im sporo szansy na to, 偶eby mieli oddech w tym, co chc膮 zrobi膰, bo to oni p贸藕niej wychodz膮 na scen臋 z wasz膮 wiedz膮, to oni s膮 sam na sam ze 艣wiat艂ami, mikrofonami, odbiorcami, i oni s膮 w tym stresie, a nie wy, wi臋c im wi臋cej rzeczy b臋d膮 musieli zrobi膰, a nie b臋d膮 chcieli zrobi膰, tym bli偶ej b臋dziecie przegranej. To wy b臋dziecie patrzyli, jak wasz lider upada, a tego przecie偶 nie chcecie. My艣l臋 sobie o jeszcze jednym wyst膮pieniu, kt贸re we fragmencie chcieliby艣my pu艣ci膰. To jest Steve Jobs na Uniwersytecie Stanforda, kt贸rego nie ko艅czy艂. A propos historii... Mamy faceta, kt贸rego ka偶dy chcia艂by zna膰 osobi艣cie, robi膰 taki biznes, mie膰 tak膮 wiedz臋 i podej艣cie. Mamy takiego Jobsa, kt贸ry na scenie jest tym, kt贸ry pokaza艂, 偶e w firmach technologicznych Adidasy, czarne spodnie, czarny T-shirt to jest enough, ale - to o czym te偶 m贸wili艣my - prezentacja nie jest przegadana, tylko 偶e w kt贸rym艣 odpowiednim momencie twojej narracji pojawi si臋 ten telefon, ten produkt, 偶e wszyscy powiedz膮 "wow" i b臋d膮 realnie bi膰 brawo, widz膮c produkt na prezentacji. Na Stanfordzie jest ubrany jak na uczelni臋 przysta艂o, m贸wi z du偶ym stresem - czyta w艂a艣ciwie, bo to jest przygotowane, napisane wyst膮pienie - ale w艂a艣nie tam jest ta jego historia. "Jestem ch艂opakiem, kt贸ry nigdy w 偶yciu nie sko艅czy艂 studi贸w, jestem adoptowanym ch艂opakiem, kt贸rego rodzice pr贸bowali zebra膰 kas臋 na studia, ale jak zobaczy艂em, ile to jest pieni臋dzy, to powiedzia艂em 禄nie芦". To jest co艣 takiego, 偶e ju偶 masz 艂zy w oczach, i dopiero idziesz dalej. Pos艂uchajcie, jak mu posz艂o.


„Your work is going to fill a large part of your life, and the only way to be truly satisfied is to do what you believe is great work. And the only way to do great work is to love what you do. If you haven’t found it yet, keep looking. Don’t settle. As with all matters of the heart, you’ll know when you find it”.

[00:37:56]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Story przed technologi膮, pami臋tajcie. My艣l臋 jeszcze o tych sytuacjach, w kt贸rych wychodzimy i mamy kartk臋 albo prompter, albo tylko g艂ow臋. Karolina, jak m贸wi艂a, jest zwolenniczk膮 tego, 偶eby sobie to przemy艣le膰 i przygotowa膰, ale nie wyuczy膰 si臋, nie wyduka膰, nie wyrecytowa膰, ani nie przeczyta膰 z promptera. Do tego namawiamy. Je偶eli chcieliby艣cie pr贸bowa膰 si臋 na scenie, zawsze starajcie si臋 zapanowa膰 nad tym, co macie do powiedzenia, ale pilnujcie si臋 raczej freestyle'u ni偶 tego, co - jeszcze nie daj Bo偶e - kto艣 wam napisa艂, bo to jest nie do odtworzenia 1:1.

[00:38:34]

K. HYTREK-PROSIECKA: Pami臋tasz, jak prawa strona w Wiadomo艣ciach pastwi艂a si臋 nad wszystkimi, kt贸rzy m贸wi膮 z kartki? Nie ma nic z艂ego w tym, 偶e ma si臋 kartk臋.

[00:38:48]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tak. Trzeba tylko umiej臋tnie ni膮 zagra膰.

[00:38:50]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ot贸偶 to. Powiedzia艂abym, 偶e to nawet 艣wiadczy o du偶ym profesjonalizmie, bo ma si臋 przygotowane te bullet pointsy…

[00:38:58]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tylko widzisz, s膮 kartki i kartki. S膮 tacy, kt贸rzy maj膮 ca艂e swoje wyst膮pienie na kartce, i s膮 ci drudzy.

[00:39:03]

K. HYTREK-PROSIECKA: W艂a艣nie dlatego m贸wi臋 o tych bullet pointsach. Jak kto艣 ma jeszcze jakim艣 Arial 8, to ju偶 si臋 ca艂kowicie nie odnajdzie w tym, co sobie napisa艂. Ja w telewizji mia艂am takie wej艣cia, 偶e jak co艣 si臋 wysypywa艂o, to moi wydawcy – Marcin Dr膮偶ek albo Agata Gorgo艅 – m贸wili: „Karola, szyj, bo si臋 zepsu艂o”. No to ja szy艂am, czyli musia艂am gada膰 ile wlezie. Ja cz臋sto mia艂am ze sob膮 kartk臋, na kt贸rej mia艂am bullet pointsy. Rozmawiaj膮c z tob膮 te偶 mam kartk臋 i mam w punktach has艂a… Naprawd臋 nie ma nic z艂ego w tym, 偶eby mie膰 ze sob膮 notatki.

[00:40:00]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Tylko s膮 dwie r贸偶ne 2 r贸偶ne sytuacje. Je偶eli jeste艣cie Jobsem, Obam膮, Tuskiem, Kaczy艅skim czy kimkolwiek, kto ma naprawd臋 co艣 bardzo wa偶nego do powiedzenia i jeste艣cie przy m贸wnicy, to mo偶ecie mie膰 nawet ca艂e swoje wyst膮pienie przed sob膮, tylko te偶 nie mo偶ecie si臋 go kurczowo trzyma膰. Wy mo偶ecie sobie do niego wraca膰, je偶eli chcecie, ale te偶 musicie umiej臋tnie sobie podzieli膰 to na akapity. Ca艂a sztuka w tym, 偶eby m膮drze, spokojnie i 艂adnie to zagra膰. Natomiast je偶eli m贸wimy o wyst膮pieniu, kt贸re nie ma m贸wnicy, wychodzicie, to - tak jak Karolina m贸wi艂a - musicie mie膰 mocne has艂a i wiedzie膰 co si臋 za danym has艂em kryje. To nie mog膮 by膰 d艂ugie has艂a, to musi by膰 co艣, co otworzy wam pole do popisu, je艣li chodzi o opowiadanie historii w historii, bo tak naprawd臋 przychodzicie z jedn膮 du偶膮, ale ka偶dy w膮tek to jest osobny 艣wiat.

[00:40:51]

K. HYTREK-PROSIECKA: Dlatego dobrze jest sobie zaplanowa膰 to, co chcemy powiedzie膰, u艂o偶y膰 scenariusz tej wypowiedzi.

[00:40:57]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: A ile razy s艂yszysz: "Pani Karolino, ja to lubi臋 na freestyle'u"?

[00:41:00]

K. HYTREK-PROSIECKA: Super, bo freestyle to jest w艂a艣nie rozwini臋cie tych bullet points贸w, bo ty nie masz wyuczone co masz powiedzie膰, tylko rozwijasz jedn膮 my艣l dowolnymi s艂owami, w dowolny spos贸b, ale j膮 rozwijasz. Dlatego jest warto to sobie zaplanowa膰, bo jak sobie to zaplanujesz, to u艂o偶ysz sobie te w膮tki tak, 偶e 偶aden ci nie wypadnie, bo one b臋d膮 jednym ci膮giem logicznym, czyli jeden b臋dzie wynika艂 z kolejnego. Tutaj jeszcze jedna uwaga do os贸b szkol膮cych swoich prezes贸w itd.: s艂owo pisane brzmi zupe艂nie inaczej ni偶 s艂owo m贸wione. To si臋 spotyka niestety bardzo cz臋sto, 偶e…

[00:41:40]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: "Dokona艂em podzia艂u" - nie "podzieli艂em". "Dokona艂em spotkania z innym prezesem wraz z moj膮 ma艂偶onk膮" - nie z 偶on膮, bo my jeste艣my na tym etapie, 偶e mamy ma艂偶onk臋.

[00:41:57]

K. HYTREK-PROSIECKA: Wi臋c cz臋sto jest tak, 偶e PR-owiec my艣li, 偶e jak napisze przem贸wienie i ono pi臋knie brzmi na papierze, to tak samo b臋dzie brzmia艂o podczas wyst膮pienia – a to ju偶 nie jest to samo. Tak samo artyku艂 w gazecie przeczytany na antenie telewizyjnej nigdy nie b臋dzie brzmia艂 tak samo jak to, w jaki spos贸b ty by艣 to powiedzia艂 na antenie.

[00:42:24]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: W og贸le jest taka du偶a r贸偶nica, i to te偶 jest fajne do po膰wiczenia, je艣li chcecie. Onet pozwala pos艂ucha膰 swoich tekst贸w, ale robi to maszyna i robi to tak jak robi艂y to prehistoryczne nawigacje kiedy艣 w Polsce. W tym samym czasie New Yorker zatrudnia - zreszt膮 Agorze te偶 si臋 zdarza艂o - aktora, lektora, kt贸ry bierze ten artyku艂 i go zajebi艣cie czyta. To nie jest stracone 5-10 minut s艂uchania czego艣 takiego, bo jak aktor si臋 za co艣 zabiera, to tam jest w艂a艣nie to, do czego te偶 namawiamy - nie tylko sam sens i technika m贸wienia, ale umiej臋tno艣ci retoryczne: granie pauz膮, intonacja, tempo itd... To musi mie膰 te偶 znaczenie, to te偶 sprawia, 偶e kto艣 albo ci臋 s艂ucha i jest zaanga偶owany, albo nie.

[00:43:17]

K. HYTREK-PROSIECKA: Tak. Pani Kasia zawsze m贸wi艂a: „Pani Karolino, oddech, bo si臋 pani udusi”. To jest szalenie istotne. Wiele os贸b, kt贸re wyst臋puj膮 publicznie, boi si臋 brania oddechu, bo my艣l膮, 偶e wtedy to jest 藕le odbierane.

[00:43:33]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Ten moment, w kt贸rym na scenie si臋 zatniecie, to wszystko m贸wi: "Jezu, ile to trwa, ale wstyd", ale jak obejrzycie to potem, to tego w og贸le nie wida膰. Obamowie czy inni m贸wcy ameryka艅scy w艂a艣nie bawi膮 si臋 tym, 偶e jest jaki艣 moment, do kt贸rego oni dochodz膮, i to jest jedna z najwa偶niejszych rzeczy w danej chwili, wi臋c po niej musi by膰 cisza, musi by膰 kropka. Potem idziemy dalej, raz idziemy szybciej, raz idziemy wolniej - kiedy trzeba bawimy si臋 tym. Szczeg贸lnie je艣li dzisiaj wielu dziennikarzy - ale wierz臋, 偶e wielu m贸wc贸w te偶 - rozlicza si臋 z czasu sp臋dzonego i zaanga偶owania publiczno艣ci, to ona b臋dzie zaanga偶owana, je偶eli wy b臋dziecie umieli z ni膮 te偶 rezonowa膰, prowadzi膰 j膮 w r贸偶nym tempie, na r贸偶ne poziomy itd. To nie mo偶e by膰 monotonne, jak czytali kiedy艣 dziennikarze Polskiego Radia Programu 1, bo karta mikrofonowa wymaga艂a, 偶e czytamy bez 偶adnej emocji. Zreszt膮 dzisiaj w niemieckich dziennikach wieczornych tak si臋 zdarza, tam nie ma 偶adnej emocji, pani jest m艂od膮 dziewczyn膮, ale czyta tak, 偶e po prostu masz ochot臋 wyskoczy膰 przez okno.

[00:44:45]

K. HYTREK-PROSIECKA: Tak, to jest prawda. Ale u nas te偶 serwisy s膮 cz臋sto tak czytane.

[00:44:50]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Te o 19:30 czy niezale偶ne?

[00:44:52]

K. HYTREK-PROSIECKA: Te to s膮 z pe艂n膮 emocj膮 ukierunkowan膮 tylko w jedno miejsce. Ale ja zauwa偶y艂am, 偶e u nas te偶 jest problem w mediach z umiej臋tno艣ci膮 czytania. Albo nawet dzisiaj to wida膰, kiedy osoby z jak膮艣 szko艂膮 Tr贸jkow膮 czy generalnie Polskiego Radia czytaj膮 serwisy, to jest du偶a r贸偶nica mi臋dzy tymi pozosta艂ymi. Bardzo du偶a. Tak偶e warto o to dba膰, bo umiej臋tno艣膰 艂adnego m贸wienia buduje wiarygodno艣膰. Ma艂o kto to rozumie. Ja znam osoby, kt贸re maj膮 niesamowity zas贸b s艂贸w, pi臋knie pisz膮 i 艂adnie konstruuj膮 zdania, co te偶 jest rzadkie, gdyby艣 przeczyta艂 ich tekst, to pomy艣la艂by艣 sobie: „Kurcze, wpuszczam go艣cia na anten臋, jest niesamowity” – nagle on si臋 do mnie odzywa i ja sobie my艣l臋: „O rany, to by艂 b艂膮d…”. Go艣膰 po prostu ma tak膮 wymow臋 i tak z艂膮 manier臋 m贸wienia, 偶e to jest straszne.

[00:46:11]

REDAKTOR J. KU殴NIAR: Chyba musimy ko艅czy膰. Wierz臋, 偶e to by艂 jeden z kilku by膰 mo偶e podcast贸w, kiedy m贸wimy o komunikacji w taki w艂a艣nie spos贸b, bo dzisiaj w sytuacjach publicznych mikrofonowo-kamerowych musicie robi膰 to dobrze, a my chcieliby艣my, 偶eby艣cie to robili najlepiej jak si臋 da. Je偶eli macie jakiekolwiek pytania, 艣mia艂o mo偶ecie o tym napisa膰 do nas na DM twitterowym, linkedinowym, facebookowym czy jakimkolwiek innym, albo w komentarzach na Apple Podcasts. Bardzo dzi臋kujemy i powodzenia.

[00:46:54]

K. HYTREK-PROSIECKA: Ja r贸wnie偶 dzi臋kuj臋 i poszukuj臋 prawnik贸w, kt贸rych uczono m贸wienia i wyst膮pie艅 publicznych.

Prowadz膮cy

Karolina Hytrek-Prosiecka
Brandbook Co-Host

Dziennikarka, PR-owiec, dzia艂aj膮ca w obr臋bie medi贸w, ekonomii, polityki i sportu. Przez 10 lat zwi膮zana by艂a z Grup膮 TVN. Obecnie prowadzi w艂asn膮 firm臋 w obszarze doradztwa strategicznego w komunikacji oraz public affairs.

Jaros艂aw Ku藕niar
Ku藕niar Media

Multiinstrumentalista. W艂a艣ciciel Ku藕niar Media. Jego do艣wiadczenie radiowe, prasowe, sceniczne i telewizyjne, pomaga w 艣wiecie budowania marek osobistych. Wsp贸lnie z klientami rozwija ich wizje i nadaje kszta艂t. Buduje nowe platformy dla relacji z odbiorcami, szkoli i inspiruje.

Pozosta艂e odcinki (28)

Do艂膮cz do Voice House Club

Twoje ulubione autorki i autorzy, kt贸rych znasz z naszych podcast贸w, przygotowuj膮 dla Ciebie specjalne serie odcink贸w. Dajemy wiedz臋, poszerzamy horyzonty, m膮drze bawimy i pomagamy si臋 rozwija膰 w przyst臋pny spos贸b.

Zamknij
U偶ywamy cookies, 偶eby indywidualnie odpowiada膰 na potrzeby s艂uchaczy. Zasady przechowywania i dost臋pu do plik贸w cookies mo偶esz zmieni膰 w ustawieniach swojej przegl膮darki.